تاريخ : سه شنبه بیست و هفتم فروردین 1392 | 23:12 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان



تاريخ : سه شنبه یکم اسفند 1391 | 18:19 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان

فرسودگی شغلی یکی از مشکلات مهم و اساسی آموزش و پرورش فعلی جهان است که این فرسودگی دارای نشانه هایی است که شناخت اوضاع و احوال و شرایط حاکم بر معلمان و مدیران می تواند این موضوع را تشدید کند . .

 

 

چکیده

فرسودگی شغلی یکی از مشکلات مهم و اساسی آموزش و پرورش فعلی جهان است که این فرسودگی دارای نشانه های جسمانی ، درونی ، اجتماعی و سازمانی است که شناخت اوضاع و احوال و شرایط حاکم بر معلمان و مدیران می تواند این موضوع را تشدید کند. عواملی چون تعارض و ابهام نقش ، شرایط نامطلوب کاری ، مشکلات فیزیکی ، مالی ، سازمانی و رفتاری دانش آموزان در فرسودگی شغلی تاثیر فراوان دارند که اگر این مشکلات در سطح آموزش و پرورش برطرف گردد فرسودگی شغلی به خشنودی شغلی تبدیل خواهد شد.


برای مقابله و پیش گیری از فرسودگی شغلی دو شیوه ی راهبردی فردی و راهبردی سازمانی وجود دارد که در هر دو شیوه می توان با استفاده از شیوه های مناسب معلمان خسته و کسل و بی انگیزه را به معلمان پویا ، فعال ، خلاق و مسوولیت پذیر تبدیل کرد تا بتوانیم در سایه ی همکاری و تفاهم میان معلمان و اولیا و آموزش و پرورش آینده ای درخشان را تضمین و تامین کرد تا آینده سازان جامعه ی و سرنوشت آینده امیدوارانه در راه تکامل و تعالی خود و جهان اطراف خویش گام بردارند.



ادامه مطلب
تاريخ : سه شنبه یکم اسفند 1391 | 18:17 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان
با سپاس فراوان از کلیه ی همکارانی که در دوره ی ضمن خدمت فناوری اطلاعات مورخ ۲۷ بهمن ۹۱ شرکت کردند ونیز سپاس بسیار از همکارانی که در مسابقه ی آنلاین کتابخوانی شرکت کردند بزودی نفر برتر مسابقه اعلام خواهد شد.

تاريخ : دوشنبه ششم آذر 1391 | 23:3 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان
 فراخوان مسابقات گروههای آموزشی استان اصفهان و دبیرخانه ی راهبری کشوری آخرین فرصت تحویل اثار به مرکز تحقیقات فلاورجان 15 دی ماه91

طراحی و تولید بسته ی آموزشی و تولید محتوای الکترونیکی بر روی تلفن همراه(دبیر خانه ی راهبری کشور)

طراحی و تولید بسته ی آموزشی و تولید محتوای الکترونیکی قابل استفاده در smart boards

همکاران گرامی در صورت تمایل در شرکت فراخوان تولید محتوای الکترونیکی و گرفتن سی دی نرم افزار مربوطه  با هماهنگی قبلی با سر گروه منطقه به مرکز تحقیقات معلمان فلاورجان مراجعه فرمایید.

با تشکر

موضوع: مسابقه تولید محتوی آموزشی زبان انگلیسی ویژه تلفن همراه

شرایط و ضوابط مسابقه

1-محتوی الکترونیکی ویژه تلفن همراه از درس ششم زبان انگلیسی سوم متوسطهو درس چهارم زبان انگلیسی چهارم متوسطه تهیه شود.

2- جهت آگاهی از اهداف اجرای مسابقه  و محورهای ارزیابی آثار ارسالی به فرم پیوست مراجعه شود.

 



تاريخ : دوشنبه ششم آذر 1391 | 22:58 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان
  • ۹۱/۲۰/۸   شنبه      ساعت ۱۵          مرکز تحقیقات اصفهان
  • ۹۱/۹/۲۵   شنبه      ۱۳:۳۰ الی ۱۵     مرکز تحقیقات فلاورجان
  • ۹۱/۱۱/۲۸ شنبه       ۱۵                   مرکز تحقیقات اصفهان
  • ۹۲/۲/۱۴  شنبه       ۱۳:۳۰ الی ۱۵     مرکز تحقیقات فلاورجان

 

حضور سبز شما مایه ی افتخار ماست.



تاريخ : جمعه هشتم اردیبهشت 1391 | 9:15 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان

به گزارش مركز اطلاع رساني و روابط عمومي وزارت آموزش و پرورش،عرفي گفت: امتحان درس زبان انگليسي (1) سال اول متوسطه (روزانه) درنوبت دوم (خردادماه) در دو نوبت طي ساعت هاي  ساعت 8 صبح و 14:30 بعد از ظهر روز يكشنبه هفتم خردادماه وامتحان غائبين موجه اين درس ساعت 8صبح روز يك شنبه بيست و هشتم خردادماه 91 برگزار خواهد شد.

اين گزارش مي افزايد: برنامه امتحاني درس زبان انگليسي (2) سال دوم متوسطه (روزانه ) درنوبت دوم (خردادماه) نيز در دو نوبت طي ساعت هاي  8 صبح و 14:30 بعد از ظهر روز سه شنبه نهم خردادماه وامتحان غائبين موجه درنوبت دوم (خردادماه) ساعت 8 صبح روز يك شنبه بيست و هشتم خردادماه 91 برگزار خواهد شد.



تاريخ : پنجشنبه سی و یکم فروردین 1391 | 16:22 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان
درس اول =۲۵/۱

درس دوم=۲۵/۱

درس سوم =۲۵/۱

درس چهارم = ۲۵/۱

درس پنجم= ۷۵/۳

درس ششم = ۷۵/۳

درس هفتم = ۷۵/۳

درس هشتم= ۷۵/۳

جمع ۲۰



تاريخ : دوشنبه دهم بهمن 1390 | 11:29 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان


 

روشهای فعال تدریس

براساس مباني نظري روشهای فعال تدریس مي توان گفت تدريس فعال،تدريسي است كه در آن رخدادهاي آموزشي به صورت تعاملهاي علمي،عاطفي واجتماعي اتفاق مي افتد.درتدريس فعال وتعاملي علاوه برتوجه به كسب اطلاعات ومهارتها،به فرايند تفكر واهداف اجتماعي آموزش تاكيد فراوان شده است.نظريه پردازان تدريس تعاملي براين باورند كه كه مهارتهاي مهم زندگي از طريق تجارب تعاملي تقويت مي شود.دراين بخش به برخي از ويژگي هاي روشهاي تدريس فعال كه ضرورت استفاده از اين روشها را نمايان مي سازند اشاره مي گردد:

1- در روشهاي فعال تدريس يادگيري عبارت است از تغييرات تجربه بر اثر رفتار يادگيرنده و كسب ساخت جديدي از عمليات ذهني . در اين روشهايادگيري تابع تحول ذهني كودك است.و تحول رواني توضيح دهنده يادگيري است .(كريمی،1373)    

2- يادگيري در روشهاي فعال تدريس  بر پايه اكتشاف و استقرار است . ولذا در اين روشها چگونه يادگرفتن مهم تر از چه چيز يادگرفتن است .در روشهاي تعاملي دانش آموزان روش يادگرفتن را نيز ياد مي گيرند.                                              

3- ماهيت يادگيري، تعاملي است خلاق كه بدون وقفه بين دانش آموز وموقعيت آموزشي در جريان است .همان طور كه پياژه نشان داد،بيش تر آموخته هاي مهم ما حاصل تعامل باديگران است. درروشهاي فعال تدريس آنچه دانش آموزان انجام مي دهد ، سبب يادگيري مي شود. يادگيــرنده بر اثر تاثـير خود بر محيــط وواكنش فعال در برابر عمل محيط به پيـشرفت دست مي يابد .

4- معلمان فعاليتهاي يادگيري از طريق تعاملي را به گونه اي سازمان مي دهند كه دانش آموزان حقيقتا به يكديگر وابسته باشندوهيچ يك از اعضاء گروه نمي تواند موفق شود مگر اين كه تمام اعضاءموفق شوند. شعار كلاس تعاملي وهمياري اين است: يا همه نجات مي يابيم يا همه غرق مي شويم.(اليس و والن،1379)لذا در اين روشها جنبه هاي منفي رقابت دانش آموزان از بين مي رود.

5- يادگيري واقعي در اين روشها عبارت است از فرايند تغيير دادن ادراكات جديد براي همخوان كردن آنها با ساختهاي شناختي فعلي از يك سو و تغيير دادن ساختهاي شناختي براي همخوان كردن آن با ادراكات جديد .

6- يادگيرنده منبع اصلي تحول خويشتن است .يادگيري فعاليتي است كه از فراگيرنده سر مي زند و دايما در حال تحول است . ولذا يادگيرنده هم تجربه را تغيير مي دهد و هم خود  را براساس تجربه تغيير مي دهد .

7- فرايند يادگيري در زمان انجام دادن فعاليت دانش آموزان فرايندي خودگردان ، خودفرمان ، خودنظم جو و خودرهبر است.

8- در روشهاي فعال تدريس يادگيري از ثبات وپايداري بيشتري برخوردار است. دانش آموزان اغلب در سطوح بالاترحيطه شناختي درگير مي شوند.و اكتسابات يادگيرنده در عمق حيطه هاي عاطفي و رفتاري نيز رسوخ مي كند .ديويد جانسون(1989) معتقد است: وقتي آنچه را فرامي گيريد براي ديگري توضيح دهيد يادگيري شما بسيار بيشتر از زماني است كه يادگيري فقط از طريق گوش كردن يا خواندن چيزي به تنهايي انجام مي شود.

 9- در تدريس تعاملي بيشتر بر انتخاب آزاد معيارهاوارزشها براي رسيدن به حقايق علمي-اجتماعي براساس فعاليتي مردم سالارانه تاكيد مي شود.لذا سه اصل آزادي،مسئوليت وانتخاب نقش اساسي در اين روشها بازي مي كنند.(شعبانی،1382)

10- در تدريس فعال وتعاملي هدف كسب حقايق علمي از طريق تحقيق،تفكر،مباحثه واستدلال منطقي،اصلاح وتقويت درك وفهم مهارتهاي تفكر است.روشهاي تعاملي فرصت مناسبي براي يادگيرنده ها ايجاد مي كنند،تا بتوانند بر تجربه هاي خود،بازتاب داشته باشند ودرنتيجه،قادر شوند تا تضادهاي بين فهم ودرك هاي موجود خود را با تجربه هاي جديد،حل كنند وفهم و درك هاي بديل را در نظر بگيرند.(لانيال لاكروكس،1383)

11- روشهاي تدريس فعال به اصلاح وتقويت مهارتهاي همكاري واحترام به انديشه هاي ديگران،پرورش تفكر انتقادي وتحمل انديشه هاي مخالف منتهي مي گردد.وقتي دانش آموزان با ويژگي هاي مختلف در يك گروه كاري براي يك هدف مشترك كار ميكنند،آنها نسبت به يكديگر علاقه واحترام پيدا مي كنند.يادگيري از طريق همياري از سويي باعث افزايش پذيرش اجتماعي افراد مي شود وازسوي ديگر روابط دوستانه بين دانش آموزان را افزايش مي دهد.(رابرت سالوين،1990)

12- يادگيري از طريق روش فعال در پرورش اعتماد به نفس دانش آموزان بسيار موثر است. دانش آموزان موفقيت ها وحمايت را در گروه تجربه مي كنندوزماني كه دانش آموزان ديگر از آنها سئوال مي پرسند وبه مشاركت آنها احتياج دارند خود را با ارزش احساس مي كنند.

13-همكوشي بوجود آمده در منظومه هاي مبتني بر تشريك مساعي وتعامل بيش از محيط هاي مبتني بر رقابت وفردگرايي ايجاد انگيزش مي كند.دانش آموزان در اين روشها به منظور رضايت دروني فعال شده وكمتر به مشوق هاي معلمان وابسته مي شوند.

14- مهارتهاي مهم زندگي نظير صحبت كردن،گوش دادن،استدلال،وحل مساله از طريق تجارب تعاملي تقويت مي شود. اگر ما براي مهارتهاي اجتماعي لازم،براي يادگيري وكار موثر ومفيد با ديگران ارزش قائل هستيم،بايداز طريق روشهاي تعاملي اين مهارتهاي اجتماعي را آموزش دهيم وانگيزه استفاده از اين مهارتها را ايجاد كنيم.

15- حاصل مطالعات پژوهشي بسياري نشانگر اين امر است كه يادگيري از طريق همياري نسبت به يادگيري انفرادي ويا رقابتي در افزايش موفقيت هاي تحصيلي كودكان به همراه رشد ادراك آنها موثرتر بوده است.(ديويد جانسون،1989)درمقايسه با روش تدريس مستقيم،روش فراگيري از راه همياري كمك موثري در بالا بردن درصد موفقيت دانش آموز وبخصوص بالابردن نمرات امتحان دارد.(كامياب،1374)

16- از نظر دانش آموزان معلمي كه از شيوه هاي يادگيري از طريق همياري در آموزش استفاده مي كند منصف تر از معلمي است كه از اين شيوه ها استفاده نمي كند. واين معلم  را بيش تر دوست دارند.همچنين وقتي معلم از گروه هاي هميار استفاده مي كند مدرسه را بيش تر دوست دارند.(ديويد جانسون،1988)

17-استفاده اسلوب مند ومكرر از روش گروه هاي كوچك تاثير مثبت عميق بر فضاي كلاس دارد،كلاس تبديل به جامعه اي از يادگيرندگان مي شود كه به صورت فعال باهم كار مي كنند تا دانش،صلاحيت ولذت افراد را بالا ببرند.(نيل ديويدسون،1990)

    علاوه براين ويژگيها به دهها مورد ديگر نيزمي توان اشاره نمود.كه به منظور جلوگيري از اطاله كلام از ذكر آنها اجتناب مي گردد.روشهاي تدريس فعال وتعاملي بر رشد آگاهي هاي مربوط به فرايند مردم سالاري و برخي مهارتهاي شناختي از قبيل تفكر و تحليل ارزشها تاكيد دارند . تا امكان مشاركت در رفتارهاي مردم سالارانه رافراهم كنند. در اين روشها سه وجه پويا و فعال كاوش ، وحدت بخشيدن و تعالي در مركز ثقل فعاليتها قرار دارند . و از تعامل اين سه وجه دانش آموزان در يك فرايند فعال فكري به دانش و معرفت همراه با تعالي و ارزش مي رسند. در چنين الگويي، يادگيري يك فرايند تعاملي بين دانش آموزان و محيط با غوطه ور شدن در تضادها و مسائل معما گونه است كلاس درس معمولا منعكس كننده كثرت گرايي ، و بررسي آزادانه مسائل و مناظره و مباحثه درباره تضادهاي گوناگون موجود است .

امید است کلیه همکاران محترم ومعلمان گرامی بتوانندبا بکارگیری روشهای فعال تدریس  به دانش آموزان یاد دهند که چگونه یاد بگیرند.تا از این طریق موجبات فعال شدن دانش آموزان را فراهم نمایند.

همانطوری که قبلا گفته شد در روشهاي تدريس فعال دانش آموزان هرگز به صورت انفعالي كسب دانش نمي كنند،بلكه از طريق تعامل با محيط وتجربه دست به خلق چيزهايي مي زنند كه پياژه آنها را ساخت ذهني مي نامد.لذا محيط آموزشي بايد طوري در نظر گرفته شود كه موجب تسهيل اين تعامل گردد.محيط آموزشي بايد فرصتهايي را براي دانش آموزان به منظور كشف راههاي كنش متقابل فراهم كند،تا آنها بتوانند دست به تجربه بزنند وتهعدات خود را بيازمايند.بنابر اين براي اجراي موثر روشهاي فعال و تعاملي ايجاد تغييرات اساسي دربينش ونگرش معلمان،مديران،دانش آموزان ،اولياي دانش آموزان،محتواي كتابهاي درسي و محيط آموزشي لازم وضروري مي باشد،كه به برخي از اين تغييرات اشاره مي گردد:

1-  فضاي كلاس در ايجاد جو تعامل بسيار موثر است . فضاي كلاس بايد به گونه اي طراحي شود كه موجب تسهيل تعامل گردد . در كلاسهايي كه معمولا صندلي ها يا نيمكتها در يك صف مستقيم و پشت سر هم قرار دارند .و دانش آموزان قادر به ديدن همكلاسيهاي خود نيستند ، ايجاد فضاي تعامل بسيار مشكل و گاهي غيرممكن است . تقسيم كلاس به گروههاي كوچك فرصت بيشتري را براي تبادل افكار در ميان دانش آموزان فراهم مي كند. آرايش دايره ای يا ميزگرد،نعلي شكل وتماس چهره به چهره چندين نمونه از آرايش كلاس درسي است كه تعامل را امكان پذير مي سازد.

2-  علاوه بر ساختار فيزيكي كلاسي ، جو عاطفي كلاس نيز در تعامل بسيار موثر است . بحث و تبادل انديشه و افكار زماني ميسر است كه كلاس درس به محيطي پذيرا و اطمينان بخش تبديل شود . يعني جايي كه هم معلمان و هم دانش آموزان احساس اعتماد و امنيت كنند . احترام به ا نديشه هاي دانش آموزان در ايجاد جو امنيت بسيار موثر است ، به همين دليل انديشه ها و عقايد آنان نبايد مورد تمسخر قرار گيرد و يا طرد شود .(شعبانی،1382)

3-  در الگوي تعاملي معلم بايد تسهيل كننده فرايند يادگيري و مدير يادگيري باشد . در اين الگو معلم انساني مسئول و فعال است كه سازماندهي محيط آموزشي را برعهده دارد ، نظر خود را بر دانش آموزان تحميل نمي كند و موجب گسترش فرهنگ كثرت باوري  مي شود . او مي تواند به خوبي ارتباط برقرار كند و نيز به دانش آموزانش اجازه دهد تا عقايد خود را بيان كرده و از آنها دفاع نمايند . تغيير ذهنيت فلسفي معلم يكي از پيش بايست هاي اساسي اجراي اين روشها مي باشد.لذا معلمان بايد ازآموزشهاي لازم درخصوص چگونگي اجراي اين روشها برخوردار باشند.

4-  معلم بايد ريسك و خطرپذيري داشته باشد . ترس از شكست نداشته و از خطر پرهيز نكند .به قول «جك وي ماتسن» لاك پشت تنها وقتي پيش مي رود كه سرش را از لاك بيرون بياورد. شكست بخش ضروري و ثمر بخش از فرايند نوآوري است . معلم بايد به تلاش و كوشش دانش آموزان اميدوار باشد. آيزنهاور معتقد است كه هيچ نوميدي تا به حال جنگي را نبرده است. لذا معلم بايد با دلسوزي و تحمل مشكلات ، دشواريهاي بكارگيري اين الگو در كلاسهاي درس خود را از بين ببرد و راه را براي گسترش روشهاي تعاملي و فعال تدريس هموار نمايد .(حائری زاده،1380)

5-  در روشهاي تعاملي منابع آموزشي نبايد به معلم و كتاب درسي و فعاليتهاي كلاس درس محدود شود . هر منبع يا موقعيتي كه بتواند تفكر ، استدلال و قضاوت دانش آموزان را تحريك و تقويت كند ، مي تواند مورد استفاده قرار گيرد .

6-  محتواي برنامه درسي بايد طوري انتخاب شود كه امكان وفرصت استدلال،استنتاج وساير فعاليتهاي ذهني سطح بالا وتعامل بايكديگر وايجاد بحث گروهي دربين دانش آموزان را فراهم نمايد.لذا بايد از تراكم مطالب در محتواي آموزشي اجتناب نموده و بر چالش برانگيز بودن محتوا تاكيد شود.بنابراين لازم است بخشي از محتوا به فعاليتهاي پژوهشي اختصاص يابد.

7-  كثرت دانش آموزان در كلاسهاي درس و محدوديت زمان آموزش از جمله محدوديتهاي اجرايي الگوي تعاملي مي باشد. براي گسترش اين الگو بايد مسئولين و دست اندركاران نظام آموزشي وبرنامه ريزي درسي تعديل هايي در اين زمينه ها ايجاد نمايند .

8-  حمايت مسئولين،دست اندركاران ومديران آموزشي از اجراي روشهاي فعال وتعاملي ازعوامل موثر بر موفقيت اين روشها مي باشد.در برخي از موارد مشاهده مي شود ،مديري كه با اين روشها آشنايي ندارد،  به لحاظ به هم خوردن نظم و حالت ظاهري كلاس با اين روشها مخالفت مي نمايد.لذا آشنايي مديران ومسئولين ادارات ومدارس از پيش بايست هاي اساسي اين روشها مي باشد.

9-  همسويي اولياء دانش آموزان با معلم در اجراي اين روشها، به خصوص در دوره ابتدايي از اهميت والايي برخوردار است.لذا شايسته است مديران مدارس با طرح اهداف وچگونگي اجراي اين روشها در كلاسهاي آموزش خانواده به توجيه اوليا بپردازند.تا ازاين طريق از مقاومت اولياء در مقابل اين روشها كاسته شود.

10-تاكيد افراطي بر امتحانات وارزشيابي هاي تراكمي ونتيجه مدار،كم توجهي به ارزشيابي هاي تكويني وفرايندي ،ارائه بازخوردهاي ناكافي وناقص در مورد يادگيري فراگيران،فقر دانش تخصصي در زمينه ي ارزشيابي علمي وعدم همسويي آئين نامه امتحانات با روشهاي تعاملي و فعال تدريس از جمله موانع ومشكلاتي است كه مي تواند بكارگيري روشهاي فعال تدريس را تحت شعاع قرار دهد.لذا شايسته است نظام ارزشيابي آموزشي وامتحانات كشور با بكارگيري روشهاي ارزشيابي منطبق با روشهاي تعاملي زمينه استفاده از اين روشها در فرايند آموزش وتدريس را فراهم نمايند.

   براي استفاده از روشهای فعال تدریس در مدارس لازم است فكر معلمان،مدرسان ودانشجويان درمورد پذيرش نوآوري وتوسعه روشهای فعال تدریس تغيير كندوتغيير فكر آنان از طريق ايجاد ذهنيت فلسفي،باابعاد جامعيت،تعمق وانعطاف پذيري ممكن است.براي تحقق چنين امري لازم است همه معلمان به برنامه هاي آموزشي حرفه اي پركيفيت و ادامه دار دسترسي داشته باشند تا به آنها اجازه دهد تجربياتشان را با يكديگر در ميان گذارند و عملكردهايشان را پيوسته بهتر سازند .برنامه هاي تربيت معلم نيز بايد به نحوي طرح شوندكه عملكرد فكورانه را تشويق كنند.  توانايي معلمان را بالا ببرند تا بر عملكردشان اثر گذارد .از سوی دیگر نیز لازم است مدیران مدارس این باور را داشته باشندکه این روشها از کارآمدی واثربخشی بالائی برخوردار می باشد.و لذا زمینه را برای بکارگیری این روشها فراهم نموده ومعلمان را برای بکارگیری  روشهای فعال تدریس ترغیب نمایند.

 

پژوهش مقايسه اثر بخشي روش تدريس فعال و سنتي بر پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان

 مقطع راهنمايي آموزش و پرورش

       بيان مسئله

روشهاي فعال تدريس به روشهايي اشاره دارد كه بتواند فعاليتهايي دانش‌آموزان را تقويت و يادگيري را به يك جريان دو سويه تبديل نمايد  ( فضلي خان ، 1378  )

بنابراين معلم بايد فراگيران را با مطالب يادگرفتني درگير سازد و راه و روش دانستن را به آنها بياموزد نه اينكه صرفاً به انتقال اطلاعات و معلومات اكتفا كند .

بعضي اوقات ، معلمان مطالب زيادي را تدريس مي‌كنند ولي بعداً متوجه مي‌شوند دانش‌آموزان مي‌توانند حتي مقدار كمي از آنچه كه را كه مطرح شده است بازگو نمايند .راستي دليل اين امر چيست ؟ چرا، گاهي بعد از ارائه توضيح مفصل در مورد موضوعي فراگيران نمي‌توانند حتي بخش كوچكي از آن موضوع را بازيابي كنند ؟ چرا دانش‌آموزان بجاي درك معنائي مطالب ، به حافظه خود فشار مي‌آورند ؟

در پاسخ به اين سوالات مي‌توان بي توجهي معلمان به روشهاي ياددهي يادگيري يعني به كار نگرفتن روشهاي فعال در آموزش را دليل اصلي قلم داد كرد .

به همين ، دليل ، كيفيت آموزشي در بسياري از مدارس از سطح مطلوب برخوردار نيست و دانش‌آموز اغلب مطالب را حفظ ، و پس از پايان يافتن امتحانات آنها را فراموش مي‌كند . بكارگيري روشهاي فعال تدريس باعث مي‌شود تا يادگيري تا عمق جان دانش‌آموزان رسوخ كند و نه تنها يافته‌ها و كشفيات خود را به سادگي فراموش نكنند بلكه در طول زندگي آن را به صورت كاربردي به كار ببرند .

در اين پژوهش مي‌خواهيم بدانيم آيا استفاده از روشهاي فعال تدريسبر ميزان موفقيت دانش‌آموزان كلاس سوم در درس علوم تجربي موثر است ؟ آيا اصولاً بين روشهاي تدريس فعال در موفقيت دانش‌آموزان با روشهاي تدريس غير فعال تفاوت وجود دارد ؟ لذا تحقيق حاضر در پي آن است تا تفاوت روش تدريس فعال با روش تدريس غير فعال را در درس علوم تجربي سوم راهنمائي از لحاظ پيشرفت تحصيلي مقايسه نمايد و به تشريح تعداد زيادي از اين روشها بپردازد .

اهميت و ضرورت پژوهش

 

    در  بسياري مواقع شايد اين بخش به دور از واقعيت نباشد كه نه معلم مي‌داند محتوايي را چرا بايد درس بدهد و نه دانش‌آموز چرايي را انتخاب محتوا را مي‌داند نه معلم ‌مي‌داند محتوا را به چه روش صحيح و سودمندي تدريس نمايد و نه دانش‌اموز چگونه يادگرفتن را مي‌داند . معلم صرفاً درس مي‌دهد و فراگيران نيز به طور موقتي حفظ مي‌كنند ما فقط يادگرفته‌ايم درس بدهيم و دانش‌آموزان نيز آموخته‌اند كه تنها حفظ نمايند و چون و چرا مطالب را از ما بپذيرند  ( كيوانفر ، 1380).

آيا معلم به طور معمول ، پيش از تدريس ارزيابي مي‌كند كه هدف از تدريس اين مطالب چيست ؟ و آيا از خود مي‌پرسد اين محتوا چگونه بايد تدريس شود ؟ يا فقط به طور يكنواخت به روش حفظي و يادگيري طوطي وار مي پردازد .

متن آموزشي كه در اختيار همه قرار دارد ، اما چگونگي تدريس مهم است . موفقيت معلم در استفاده از شيوه‌هاي فعال تدريس است . به اعتقاد محقق شيوه فرآيند ياددهي  - يادگيرياز خود موضوع درسي مهمتر است .

تدريس در گذشته بر اساس ديدگاه متخصصان تعليم و تربت به معني انتقال معلومات بوده اما صاحبنظران جديد تعليم وتربيت بر اين باورند كه معلم بايد روش دانستن را به دانش‌آموز بياموزد نه اينكه صرفاً به انتقال فرمولها و معلومات اكتفا كند معلم بايد دانش‌آموز را كمك كند تا خود تجربه كند و از طريق تجارب خود مطالب را فراگيرند ، لذا توجه به كيفيت و شيوه تدريس معلمان بايد امر بسيار ضروري و جدي تلقي شود و برنامه ريزان و مسئولان موظفند كه فرصتهاي لازم براي آشنائي هر چه بيشتر معلمان با روشها و الگوهاي جديد و خلاق تدريس را فراهم نموده ، و شرايط و امكانات را براي اجراي موفقيت آميز اين روشها آماده نمايند .

امروزه بيساري از طراحان و مسئولان برنامه هاي آموزش و پرورش از شيوه هاي رايج تدريس ناراضي هستند و بدين سبب از نوآوري و نوگرايي در اين زمينه ، استقبال مي‌كنند كارائي روشها نظير : سخنراني ، انتقال اطلاعات از معلم به دانش‌آموز و به ياد سپاري و تأكيد بر محفوظات كه شالوده روشهاي سنتي تدريس است . مدتهاست مورد ايراد و پرسش قرار گرفته است . براي جبران كمبود‌هاي اين گونه روشها ، عده‌اي  از متخصصان استفاده از وسايل جديد كمك آموزشي مانند فيلم ، اسلايد ، نوارهاي ديداري و شنيداري را توصيه مي‌كنند و عده‌اي ديگر روشهاي بحثي و پرسش و پاسخ و انجام دادن آزمايشهاي انفرادي و گروهي را جانشين روشها قبلي كرده‌اند .

از نتايج پژوهش مي‌توان در دوره هاي ضمن خدمت آموزش معلمان ، درتدريس درس روش و فنون تدريس در دانشگاهها و مراكزتربيت معلم استفاده نمود . بكارگيري اين روشها حتي به صورت كارگاهي در آموزش معلمان منجر به بهبود كيفيت تدريس مي شود . بنابراين اين تحقيق ضمن مشخص كردن ميزان تاثير روشهاي فعال تدريس بر پيشرفت تحصيلي دانش‌اموزان و مقايسه آن با روشهاي  فعال تدريس بر پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان و مقايسه آن با روشها غير فعال تدريس بر پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان و مقايسه آن با روشها غير فعال كوشش مي‌نمايند تا شرايط فيزيكي و رواني انجام چنين روشهايي را تبيين كند تا معلمين بتوانند با استفاده بجا از انواع روش تدريس فعال موجب رشد قوه تفكر ، خلاقيت ، اعتماد به نفس ، روحيه و جستجو گيري و سياسي ذهن دانش‌آموز بشنود .

1.         بررسي ميزان اثر بخشي روشهاي تدريس فعال و سنتيبر پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان .2 . توجه به افزايش مسائل كيفي در مقابل مسائل كمي نظام آموزشي با توجه به اهميت قائل شدن به روشهاي تدريس فعال .3 .  برسي ميزان ارتباط بين روشهاي تدريس با پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان بر حسب درس .4.توجه ه ارتقاء مهارت و تخصص در معلمان در فراگيري روشهاي نوين تدريس ، بعنوان يكي از عوامل رشد و توسعه در آموزش و پرورش .5 اهميت قائل شدن به روشهاي تدريس فعال در آموزشهاي فعال ضمن خدمت معلمان بعنوان راهكارهاي عملي افزايش مهارت و تخصص    در   معلمان.

 اهداف جزئي :

 بررسي تأثير روشهاي فعال تدريس در مقايسه با روشهاي غير فعال در موفقيت دانش‌آموزان در درس علوم تجربي كلاس سوم راهنمائي

 فرضيه ها            1.   بين موفيت تحصيلي دانش‌آموزان كلاس سوم راهنمائي كه درس علوم تجربي خود را از طريق روشهاي فعال تدريس ياد گرفته‌انددر مقايسه با دانش‌اموزان كه با روش تدريس تدريس غير فعال آموزش ديده‌اند ، تفاوت وجود دارد .

           2.   روش تدريس فعال در مقايسه با روش تدريس غير فعال ( سنتي ) بر پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان موثر است. تعريف اصطلاحات و واژه‌ها

  روش:

راه انجام دادن هر كاري را روش مي‌گويند روش تدريس نيز عبارت است از راه منظم ، با قائده و منطقي براي ارائه درس مي باشد  .( صفوي ،1381 ).

تدريس :

عبارت است از تعامل يا رفتار متقابل معلم يا شاگرد ، بر اساس طرحي منظم و هدفدار معلم ، براي ايجاد تغيير در رفتار شاگرد  ( شعباني ، 1371) .

اثر بخشي :

حالات مطلوب اموري است كه سازمان در تلاش بدست آوردن آنهاست (آمتيساي اتزيوني )  

پيشرفت تحصيلي  :

كه در اين پژوهش نمرات بدست آمده دانش‌آموزان درس علوم تجربي است.

تدريس فعال :

به روشي اطلاق مي‌شود كه در آن فراگيران در جريان آموزش برانگيخته شده و در امر يادگيري مي‌كوشند در واقع معلم نقش راهنما و هدايت كننده را ايفا مي‌كند و يك ارتباط متقابل بين معلم و شاگرد وجود دارد .

روش تدريس غير فعال :

به روشي اطلاق مي‌ِود كه به صورت معلم محور برگذار شده و دانش‌آموزان منفعل بوده و نقش شنونده را دارند . دانش‌آموزان منضبط در اين كلاس ،دانش‌آموزي است كه ساكت باشد .

 

 

فرآيند ياددهي فعال :

فعاليتهاي است كه معلم در كلاس با كمك دانش‌آموزان انجام مي‌دهد تا امر يادگيري با معنا محقق شود . در اين تحقق فعاليتها عبارتند از درگير كردن دانش‌آموز در حل مسئله ، مشاركت خود دانش‌آموز در امر يادگيري و ايجاد تفكر انتقادي در دانش‌آموزان .

يادگيري :

تغييرات دائمي و پايداري كه در رفتار فرد بر اثر تجربه بدست آمده باشد

 ( سيف ، 1368 ) .

فرآيند :

فرآيند بر وقايع و روابط پويا ، جاري ، مستمر و پيوسته در حال تغيير ، اطلاق مي‌شود .

 

طرح درس :

برنامه ايست مدرن و سنجيده كه معلم قبل از تدريس براي يك جلسه  درس تهيه مي‌كند ( صفوي ، 1370 )

بحث و نتيجه گيري

بين موفقيت تحصيلي دانش‌آموزان كلاس سوم راهنمائي كه درس علوم تجربي خود را از طريق روشهاي فعال آموخته‌اند در مقايسه با دانش‌آموزاني كه با روش تدريس غير فعال آموزش ديده‌اند در سطح 1% تفاوت وجود داشت . يعني تدريس به روش فعال مي‌تواند باعث افزايش پيشرفت تحصيلي در درس علوم شود . لذا فرضيه اول با 99 درصد اطمينان پذيرفته مي‌شود اين نتيجه با آزمون   t نيز تاييد شد .

آموزش به شيوه فعال جنبه كاربردي علوم را مد نظر قرار داده است . يعني دانش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌آموزان بايد در يادگيري به درجه‌اي برسند تا بتوانند از يافته‌هاي خود در مسائل جديد زندگي استفاده نمايند . به عبارت ديگر ، علمي كه فقط در حد محفوظات باشد و چند صباحي ديگر نيز از بين برود ارزش ندارد . لذا بايد در آموزش ، چگونگي تفكر كردن در مورد مسائل درس و زندگي به بچه‌ها ارائه شود نه اينكه دانش‌‌آموز بدون زحمت سوال و جواب هر قسمت را بخوانند و حفظ كنند . در اينصورت يادگيري طوطي‌وار اتفاق مي‌افتد . به نظر مي‌رسد هر چه دانش‌آموز براي درك مطلبي به بحث بنشيند و يادگيري در لايه‌هاي بالاتر حيطه شناختي بلوم اتفاق افتد ، آنگاهيادگيري تا عمق جان آنها نفوذ پيدا مي‌كند  نه تنها به سادگي از بين نمي‌رود بلكه در زندگي مي‌تواند از آن استفاده كند و از آنها در  موقعيتهاي جديدي زندگي بهره بگيرد.

يادگيري كه بدون زحمت و سطحي بدست آيد به زودي نيز از بين مي‌رود و فراموش مي‌شود . هر چه يادگيري عميق تر و دقيق تر صورت پذيرد ، لذت يادگيري نيز افزايش مي‌يابد و به راحتي نيز فراموش نمي‌شود .

در يادگيري به روش فعال زمينه‌اي در كلاس در ايجاد مي‌شود تا دانش‌آموز مسائل مورد نظر را از منظر ديگر دوستان خود ببينند و با نظرات و ديدگاههاي ديگران آشنا شوند نه اينكه تنها از ديد خود به مسئله نگاه كنند كه اين امر مسلماً منجر به رشد تفكر خلاق آنها مي‌شود.

خلاصه نتايج :

نتايج اين پژوهش با تحقيقات قبلي هماهنگ است و اهميت استفاده از روش‌هاي فعال را نشان مي‌دهد عدم توجه و عدم بكارگيري اين روش تا جايي پيش مي‌رود كه وضعيت برنامه‌هاي درسي با روشهاي تدريس ، عملكرد و نحوه پيشرفت تحصيلي دانش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌آموزان كشور ما در سطح ابتدائي و راهنمائي در درس علوم و رياضي در مقايسه با 40 كشور در جهان در مطالعات Timss در وضعيت نا مطلوبي قرار داده است ( كيامنش ، 1377 ).

نتايج اين مطالعات بين‌المللي  نشان مي‌دهد كه توانايي دانش‌آموزان كشور ما در سطوح بالاي يادگيري و به ويژه مهارتهاي عملكردي و فرايندي در مقايسه با دانش‌آموزان كشورهاي ديگر بسيار كمتر است از انجا كه محتوي برنامه ‌هاي درسي ما در اين دو درس با ديگر كشور‌ها يكسان است ، اين ضعف بيشتر از روشهاي نامناسب آموزش و يادگيري ناشي مي شود كه عملاً دانش‌اموزان را به سوي يادگيري ‌هاي حافظه‌اي سوق مي‌دهد . لذا اكنون ضرورت استفاده و بكارگيري روشهاي فعال تدريس بيش از پيش احساس مي‌شود . در اين روشها بر راه يادگيري و مهارتها چگونه آموختن بيش از انتقال حقايق و دانش‌ها تأكيد مي‌شود .

در عين حال ، سعي بر اين است كه ياگيرنده از طريق درگير شدن در فعاليتها و تجربيات متنوع يادگيري به مجموعه‌اي از دانش‌ها ، مهارت و نگرشها دست يابد كه خود در شكل گيري و توليد ‌آنها سهم داشته است .

مهمترين ويژگي اين روشها كمك به ايجاد و توسعه مهارتهاي تفكر و يادگيري در دانش‌آموزان است كه مشكل آموزشي كشور ما است به نظر مي‌رسد تا حدود زيادي اين مشكلات از طريق تدريس بر روش فعال قابل رفع است .

مهارتهاي كه از اين طريق حاصل مي‌شوند ، بعنوان مهارتهاي يادگيري مستمر و مادام العمر ، هميشگي وياپدار به موارد مشابه تعميم مي‌يابند و در يادگير‌هاي بعدي مورد استفاده قرار مي‌گيرد در اين روشها معلم در نقش يك راهنما و تسهيل كننده امر يادگيري ظاهر مي‌شود او به دانش‌آموزان خود كمك مي‌كند تا به مرور به يادگيري خود راهبر و خود ارزشيابي كننده مبدل شود .

ويژگي ديگر اين روش‌ها آن است كه باعث مي‌شود دانش‌آموزان در كنار كسب دانش‌ها و مهارتهاي يادگيري به مرور نسبت به علم و علم آموزي نگرشهاي مثبتي پيدا كنند . نگرشهايي چون كنجكاوي بودن ، داشتن تفكر ، منطقي و باز بودن بينش و تفكر آنان براي پذيرش عقايد مدلل و يافته‌اهي علمي‌ ، رشد مي‌يابد كه عملاً به دانش‌آموزان فرصت مي‌دهد تا هر چه بيشتر در مسير علم آموزي و دريافت بينش علمي‌ گام بردارند .

به هر حال اگر روشهاي فعال تدريس با همه شرايط صحيح آن انجام شود منجر به پيشرفت تحصيلي ، معنا دار شدن يادگيري و نفوذ مطالب كشف شده در عميق ترين سوح يادگيري مي‌شود و نهايتاُ باعث رشد توانايي‌هاي بالقوه دانش‌آموزان مي‌شود . موفق بودن اين روشها مستلزم فراهم بودن شرايط خاصي است كه به شرح ذيل مي‌باشد  .

( شرايط اجراي موفقيت آميز روشهاي فعال تدريس )

1-             توسعه فرهنگ استفاده از روشهاي فعال تدريس در بين معلمين ، مديران مدارس ، مسئولين اداره اولياء دانش‌‌‌‌‌‌آموزان و فرزتدانشان تا فرهنگ استفاده از اين روشهاي بين همه گروه‌هاي مذكور توسعه نيابد امكان دست يابي موفقيت آميز به اين روشها محدود است . زيرا ممكن است مديران بعضاً چنين معلماني را بي مسئوليت و بي تلاش انگارند و معاونين مدارس چنين كلاسهايي را شلوغ و بي انضباط معرف نمايند و همكار ديگر آن معلم ، او را در كلاس داري ناموفق بداند و مسئولين اداره نيز به تبع گزارشات مدير ، كلاس معلم را شلوغ و او را نا كارآمد بدانند و والدين دانش‌آموزان معلم را كه عهده فعاليت را به دانش‌آموزان محول نموه و خودش نقش راهنما را به عهده دارد معلمي بي تلاش و وقت تلف كن بدانند .

در اين صورت معلمي كه با همه علاقه تلاش مي كند تا از طريق تدريس فعال ، يادگيري را تا عمق جان بچه‌ها نفوذ دهد ، با فشارهاي گروهاي مختلف روبرو شده و دلزده مي‌شود و حرارت و شور و شوق او به سردي مي گرايد .

2-              داشتن روحيه ابتكار و خلاقيت براي معلمين ، آنها را در پذيرفتن اين روشها كمك مي‌نمايد و امكان موفقيت آنها را در بكارگيري اين روشها بالا مي‌برد .

« محدوديت‌هاي بكارگيري روشهاي تدريس فعال »

1-             عدم فهم مشترك معلمي نسبت به اين روش لذا به نظر مي‌رسد كه اجراي همايش‌هاي منطقه‌اي و برگذاري ضمن خدمت كه روشهاي فعال تدريس را به شكل غير فعال و سنتي تدريس نمايند .

2-             عدم سعه صدر معلم و يا عدم شخصيت مشاركتي او در ايجاد مديريت مشاركت جويانه در اين روشها  امكان موفقيت را كاهش مي‌دهد . معلمي كه به شكل سنتي عادت كرده تنها متكلم وحده باشد و اجازه بحث را به گروهها ندهد به سادگي نمي‌تواند در بكارگيري اين روشها موفق شود .

3-             بد ارائه نمودن روشهاي فعال باعث نتيجه نگرفتن از آن مي‌شود و نهايتاً به دل سردي مي‌گرايد .

4-             مشغله فكري معلمان و عدم رضايت شغلي آنان امكان بكارگيري آنها از روشهاي فعال تدريس را كم مي‌كند .

5-             ازدياد جمعيت كلاس مي‌تواند از توفيق در اين روشها بكاهد .

6-             كوچك بودن محيط كلاس و عدم تناسب موقعيت فيزيكي كلاس  ( نور - صندلي و … ) مانعي براي اين روشها محسوب مي‌شود .

7-             حجم زياد كتب مانع استفاده از اين روشها مي‌شود ؛ زيرا تدريس به روش فعال به عمق يادگيري مي‌افزايد اما از كميته تا حدي مي‌كاهد .

8-             ارزشيابي‌هاي نهايي كه تاكيد بر محفوضات دارد و اهميت كمتري به مهارتهاي يادگيري مي‌دهد معلم را در بكارگيري اين روشها سست مي‌كند .

پيشنهاد‌هاي عملي جهت كاربست يافته‌ها :

1-             با توجه به اينكه نقش روشهاي فعال در پيشبرد اهداف آموزشي در اين پژوهش و تحقيقات پيشين مشخص گرديد به نظر مي رسد همه صاحب نظران ، انديشمندان اين  رشته در چگونگي توفيق يافتن در استفاده از اين روش تدريس دروس گوناگون اهتمام ورزند

2-             آموزش و پرورش در ايجاد فضائي مناسب جهت بكارگيري اين روشها سعي و تلاش نمايد .

3-             معلمان با به كارگيري اين روش ، اهتمام در رشد همه جانبه دانش‌اموزان داشته باشند تا آنها علاوه بر يادگيري عميق در زمينه مهارت اجتماعي و ارتباطي رشد نمايند .

4-             مراكز مشاوره ، يادگيري روش فعال در گروهاي كلاسي را يك نوع روان درماني بدانند در اين روشها مي‌توان به درماني روحي ، اخلاقي ، خود يابي ، رشد عزت نفس ، توسعه سعه صدر ، كسب روحيه انتقاد پذيري ، رشد اجتماعي و عاطفي پرداخت . همانطور كه در دوران درماني ، روانشناسي به بيمار كمك مي|‌كند تا مشكلات خودش را بشناسد و به چگونگي رفع آن مشكل نيز و در تدريس نيز دانش‌آموز خودش مطالب را در گروه فرا مي‌گيرد و معلم تنها نقش راهنما را دارد تا افراد درقالب گروها به هدفهاي آموزش نزديك شوند .

5-             بر گذازي همايش‌هاي منطقه‌اي و برگذاري دوره‌هاي ضمن خدمت كارآمد و برگذاري كارگاهاي عملي در اين زمينه مي‌تواند رهگشا باشد .

6-             مناسب بودن فضاي كلاس از بعد اندازه ، نور ، صندليها و …

7-             توجه بيشتر به ارزشيابهايي كه اهميت بالاتري براي يادگيرهاي مهارتي قائل است .

8-             متناسب بودن حجم كتابها به بكارگيري اين روشها ، حجم زياد كتب امكان بهره وري بيشتر از روش‌هارا كاهي مي‌دهد .

9-              به مراكز آموزش و نيروي انساني توصيه مي‌شود حتي المقدور همه دوره‌هاي ضمن خدمت را به روشهاي فعال از طريق تدريس مدرسان مجرب آغاز نمايد .

10-      به ادارات آموزش و پرورش توصيه مي‌شود جهت ايجاد ترغيب معلمان به استفاده از روشهاي فعال از طريق تدريس مدرسان مجرب آغاز نمايد .

11-      مديران و مسئولين آموزش و پرورش مواد و وسابل آموزش و لوازم آزمايشي كه براي تدريس به روش فعال با مشاركت فعال دانش‌آموزان مورد نياز است را تهيه نمايند .

« با توجه به نقش بسيار اساسي معلمان در به كارگيري موفقيت آميز اين روشها توصيه هاي زير به معلمان گرامي ارائه مي‌گردد »

فرصتهاي مناسبي را براي فعاليتهاي علمي و تجربه كردن در مقابل طرح مسئله و مواجه ساختن دانش‌آموزان ، موقعيت‌هاي نا معين در اختيار دانش‌اموزان قرار دهيد . زيرا آنها با عمل كردن تجربه كردن و فكر كردن درباره آنچه انجام داده‌اند ، بهتر ياد ميگيرند و شما بايد زمينه اين فعاليتها را در كلاس درس فراهم كنيد .

شما در جريان يادهي – يادگيري نقش سازمان دهنده ، جهت دهنده راهنمائي كننده را بر عهده داريد شما تسهيل كننده يادگيري به سوي اهداف آموزشي هستيد نه اينكه شما بگوئيد و آنها بشنوند .

ارزشيابي تكويني و مداوم از فرآيند‌هاي ياددهي-  يادگيري و پيشرفت يادگيري دانش‌آموزان در هر مرحله از روش فعال بايد مورد توجه شما باشد و بهتر است لحظه به لحظه بر كيفيت يادگيري نظارت داشته باشيد.

 

آشنايي با بعضي از روشهاي فعال تدريس

يكي از عناصر اصلي در برنامه درسي و طراحي آموزشي" موضوع روشهاي ياددهي يادگيري است و كليه اقدامات و تصميمات" ضمن اجراي روش به مرحله ظهور مي رسد ويادگيري اتفاق مي افتد . در طراحي آموزشي "موضوعاتي چون اهداف "روشهاي ارزشيابي" وسايل آموزشي و........  تدوين و از طريق روش تدريس به كارهاي عملي تبديل مي شود .اگر روشهاي تدريس مورد استفاده به خوبي انتخاب و اجراء شود " بدون شك خلاقيت دانش آموزان نيز مجال پرورش پيدا ميكند.درنتيجه"روشهاي يادگيري   به دانش آموزان آموزش داده مي شود و آنان مي دانند

 چگونه ياد بگيرند كه ياد بگيرند ( ياد گيرييادگيري ) .حال درزير به بعضي از روشهاي فعال تدريس اشاره مي كنيم

1-    روش حل مسئله

رسيدن به هدف در هر اقدامي"نوعي حل مسئله است.

مراحل روش حل مسئله ( الگوي جان ديويي)

1- مشخص كردن مسئله در تمام ابعاد براي شاگردان

2-جمع ؟آوري اطلاعات براي ساخت فرضيه

3-فرضيه سازي بر اساس حدس گمان اوليه

4- آزمايش فرضيه ها توسط شاگردان و ثبت نتايج آزمايش ها  كه درستي يا نادرستي فرضيه ها مشخص گردد

5- نتيجه گيري" تعميم و كاربرد فضيه ها ي مورد قبول جهت استفاده ديگران

مراحل روش حل مسئله ( جورج پوليا)

1-                   درك و فهم مسئله توسط شاگردان بوسيله: توجه دادن ذهن فراگيران به مسئله- تشريح واژه هاي

كليدي- بيان مسئله توسط فراگيران به زبان ساده- تعيين معلومها و مجهول ها ي مسئله- تشخيص شرايط و محدوديتهاي مسئله- رسم شكل يا نمودارجهت فهم بهتر مسئله براي شاگردان –نقش راهنما بودن معلم و فعال بودن شاگردان)

2- نقشه كشي يا طراحي براي حل مسئله- در اين مرحله مسئله حل نمي شود "بلكه نقشه هايي طرح

وبهترين آنها انتخاب مي شود

3-  اجراي نقشه و راهبردهاي انتخاب شده. كه در اين مرحله مهارت هاي لازم براي انجام پروژه  را آموزش مي دهيم " نيروها و امكانات را سازماندهي مي كنيم" وعملكرد روش ها را بعد از حل واجرا توسط شاگردان "به مقايسه مي گذاريم

4- بازنگري و كنترل " كه شاگردان مراحل انجام شده را دوباره با كمك معلم " كنترل و ارزشيابي مي كنند. در اين مرحله شاگردان مواردي چون"كنترل و مقايسه چند مورد از نقشه ها-توصيف و تشريح جواب مسئله و نوشتن توضيحات  پاياني – حل بعضي از مسائل  مشابه – مقايسه جوابهاي به دست آمده – ارتباط دادن جوابها با اهداف صورت مسئله –تعميم دادن جواب ها "تعميم نتايج و استفاده از آنها در مو قعيتهاي جديد

***************

2-                   روش ايفاي نقش

 يكي از روشهايي كه در تكوين شخصيت فردي و اجتماعي شاگردان سهم زيادي دارد "روش ايفاي نقش است "زيرا نمونه هاي كوچكي از ايفاي نقشهاي زندگاني است و بهتر از بقيه روش ها شاگردان

را در عرصه زندگي مي آزمايد

امتيازات روش ايفاي نقش

1- ايجاد شور وشوق و انگيزه دروني در فراگيران

2-مشاركت وفعاليت كليه شاگردان

3- كاهش كم رويي و خجالت شاگردان

4- افزايش مهارتهاي رواني – حركتي شاگردان

5- تقويت نگرشها و طرز تفكر جديد وقبول ارزشهاي اجتماعي توسط شاگردان

6-تقويت قدرت مديريت و سازماندهي شاگردان د ركلاس و آينده شغلي آنها

شركت كنندگان در روش ايفاي نقش

 الف-معلم در مقام مسئول اجراء و هماهنگ كننده فعاليتها

ب- عده اي از شاگردان  درنقش بازيگران اصلي و يك نفر در هر كروه به عنوان كارگردان

 

ج-مشاهده كنندگان :بقيه شاگردان تماشاچي اند ودر پايان اجراي نمايش " ارزشياب و تحليل گر نمايش مي باشند

مراحل روش ايفاي نقش

1-انتخاب موضوع ( درسي يا موضوعات دلخواه)

2- نوشتن نمايش نامه: كليه فعاليتها از شروع تا پايان را شاگردان با كمك و هدايت معلم نوشته  و اهداف اصلي موضوع درس را در يكايك مراحل  مي گنجانند

3- تعيين نقش ها  براي شاگردان بر اساس توانايي و علاقه آنان

4- تهيه امكانات و تجهيزات لازم بر اساس نمايش نامه تدوين شده  و صحنه آرايي جذاب.

5- آمادگي و تمرين مقدماتي ( حفظ نقش ها – مطالعه نمايش نامه و اطلاع از نقش ديگران- شناخت وسايل و امكانات- تمرين به صورت متوالي)

6-اجرا كردن نمايش  در حضور شاگردان و معلم  و هدايت و كار گرداني نمايش توسط معلم  تاروش از اهداف دور نشود

7- بحث و بررسي و ارزشيابي  : در پايان نمايش شاگردان تماشاچي به صورت گروهي و با هدايت معلم كليه مراحل را بررسي و ارزشيابي مي كنند و نكات مثبت و منفي آن را به معلم ارائه مي دهند

در پايان  معلم با توجه به اهداف درس براي شاگردان تكليف معين مي كند

**************

3-    روش بارش يا طوفان فكري

اين روش جهت تقويت زمينه هاي  بالقوه  خلاقيت  شاگردان  است و يكي از مسيرهاي  ساخت اين

فضا"به كارگيري روشهاي تدريس خلاق و خلا قيت زاست.در فرايند خلايت"سه محور اصلي وجود دارد:

1- دانش و مهارت و اطلاعات زمينه اي مناسبي در مورد موضوع شاگردان داشته باشند

2- انگيزه  دروني قوي در شاگردان وجود داشته باشد

3- تفكر خلاق داشته باشند . اين بوسيله بارش  فكري و مغزي ميسر مي گردد

تعريف بارش فكري :

اجراي فن و گردهم آيي اي كه از طريق آن"عده اي مي كوشند براي يك مسئله به خصوص " با انباشتن تمام افكار وانديشه هايي كه همان جا به وسيله اعضا ارائه مي گردد"راه حلي بيابند.

در اين تعريف چند نكته اساسي وجود دارد :

1- بارش فكري دانش و فن گروهي است .

2- تلاش فكري و ذهني به طور گروهي صورت مي گيرد تا راه حلي به دست آيد.

3- راه حلهايي براي يك مسئله يا موضوع پيشنهاد مي شود.

4-- بارش فكري"نوعي حمله ذهني به موضوع است كه شركت كنندگان واضح نظر خود را ابراز مي كنند.

قوانين لازم الاجراي روش بارش فكري

1- انتقاد از انديشه هاي غلط يا صحيح افراد ممنوع است زيرا روند فعاليت كند شده و فكر افراد را به جاي تفكر "به سوي انتقاد سوق مي دهد.

2- قضاوت و ارزشيابي در مراحل بارش فكري"درمورد انديشه و فكر اعضاع ممنوع است زيرا وقت تلف شده واعضامتوجه عمل كرد مي شوند

3-بايد كميت انيشه ها بيشتر باشد تاانيشه هاي خلاق بشتر شود .

4- اعضاء ميتوانند نظرات ديگر اعضاء را تغيير دهند"مشابه سازي كنند و با ادغام آنها نظر جديدي بدهند

5-به نظرات غير معقول و غير منطقي و بديع و تازه توجه شود .

6- حضور افراد داوطلبانه و اختياري واز روي ميل و علاقه است

7- مشابه سازي نظريات آزاد است . زيرا ممكن است انديشه هاي تازه و بكري به دست آيد

مراحل روش بارش مغزي

الف- خلاقيت وتوليد انديشه- فعاليت اعضاء باهدايت مسئول جلسه شروع مي شود  ونظرات رامنشي ياد داشت مي كند

ب-قضاوت و ارزشيابي-نظرات مشابه ونامناسب حذف ميشود ودرنهايت تعدادي نظريه به صورت پيشنهاد ودست آورد اصلي جلسه اعلام ميشود

تشكيلات جلسه بارش فكري ( مغزي)

1- رئيس گروه- برنامه ريز و هدايت گر گروه است

2- يك يا جند نفر منشي- نظريات و انديشه هاي جديد را ثبت كرده و در پايان فهرست كاملي به نام افراد  ارائه دهنده تكميل مي كند.

3- اعضاء شركت كننده- بين 10 تا 400 نفر بر اساس دايره اطلاعات متغيير است متغير است

4- مشاهده كنند گان- گاه عده اي در مقام مشاهده گر برجلسه نظارت كرده و برداشتها ي خود را ياداشت ميكنند ودر ارزشيابي نظر مي دهند

 زمان و طول جلسه بارش مغزي

 بين 20 تا 45 دقيقه  ( بر اساس نظر دكتر سيدني)

در پايان  معلم با توجه به اهداف درس براي شاگردان تكليف معين مي كند

4-روش مباحثه اي ( بحث گروهي)

بعضي موضوعات درسي"بر تقويت و افزايش مهارت هاي اجتماعي "كلامي و ارتباطي مبتني است و اهداف مورد نظر بر آن دسته از مهارتهايي كه ارتباطات فردي و جمعي مؤثرند"تاكيد دارد.ازاين طريق "ارتباطات و تبادل تجربيات"قدرت كلام وبداعت رادردانش آموزان تقويت  مي كنند

محاسن روش مباحثه اي يا بحث گروهي

1- مفهوم مشاركت و تلاش براي شاگردان روشن مي شود

2- ذهن فراگيران را پويا و فيال مي كند

3- شاگردان در پايان "به ديدگاه هاي مشترك مورد توافق مي رسند

 4- معلم نقش راهنما و كنترل كننده را دارد

5- علاقه و انگيزه شاگردان افزايش يافته و تدريس كسل كننده نخواهد شد

6- با مشاهده رفتارها و بحث ها مي توان توانايي هاي شاگردان را سنجيد

7- كم رويي و خجالت شاگردان كاهش مي يابد

 8-عواطف دوستي شاگردان تقويت يافته وبهتر همديگر را مي شناسند

9- تفكر انتقادي د رآنان تقويت مي شود

10- ساير توانايي هاي شناختي رشد مي يابد

11- توانايي سخن گفتن و مهارت هاي كلامي پرورش مي يابد

 12- آموزش و يادگيري بر استدلال و توجيه منطقي استوار است

 سازمان دهي افراد در بحث گروهي

1- معلم نقش هدايتگري را دارد- در ضمن انتخاب روش بحث گروهي" كنترل بحث ها" –شرح

وظايف شاگردان  را نيز بر عهده دارد

2-انتخاب يك شاگرد به سمت منشي و سخن گوي گروه تا روند بحث را ثبت كند ود رپايان "كليات و جزئيات آن رابررسي كنند

3-دانش آموزان در مقام شركت كننده گان در بحث گروهي – اگر عدۀ شاگردان كلاس زيا د نبود بهتر است همه در بحث شركت كنند " در غير اين صورت  دانش آموزاني كه ميل دارند انتخاب مي شوند

 ( حداكثر 20 نفر)

4-در صورت نياز دعوت از صاحبنظران

5- شخصي در سمت ناظر گروه تا بحث ها را سمت دهي كند

 6- مشاهده گران بحث گروهي – در صورتي كه تعداد شاگردان بيش از 20 نفر باشد  بقيه بايد مشاهده

 گر بحث باشند  و سؤالات و نكته هاي خود رادر جريان بحث ياد داشت مي كنند ودر مرحله بررسي

 و ارزشيابي سؤالات خود را مطرح مي كنند تا شركت كنندگان پاسخ دهند

مراحل يادگيري در روش بحث گروهي

مرحله اول- انتخاب موضوع بحث –( موضوع مورد توافق يا موضوع بحث انگيز )

مرحله دوم- يافتن زمينۀ مشترك براي بحث-( از طريق يك فيلم يا گردش علمي يا خواندن يك موضوع

 از كتاب و...)

مرحله سوم- بيان هدف هاي اموزشي و يادگيري بحث - جهت جلوگيري از هدر رفتن انرژي افراد –

گم نشدن هدف - نشستن شاگردان به صورت سميناري و دايره اي جهت افزايش ارتباط بين آنها از

طريق تماس مستقيم چشمي

مرحله چهارم- هدايت جريان بحث و گفتگوي اصلي- معلم بعد از صحبت هاي معمولي و معرفي موضوع مورد بحث " بلا فاصله بايد سكوت كند و به شنونده اي خوب در آيد . وظيفۀ اصلي او در بحث گروهي "تحليل و ارزشيابي جريان بحث" منطق" سازمان و صحت مطالب گفته شده است

در پايان  معلم با توجه به اهداف درس براي شاگردان تكليف معين مي كند

5-روش پروژه

 اين روش در كسب مهارتهاي اساسي  زندگي فراگيران نقش اساسي دارد درجوامع پيشرفته "يكي از اهداف برنامه هاي تعليم و تربيت "تكوين شخصيت افراد براي كسب مهارت هاي اساسي زندگي است

 .در اين زمينه "ارتقاي قدرت مديريت"برنامه ريزي و كنترل"از محورهاي مهم به حساب مي آيد ودر جهت نيل به اين اهداف انتخاب اوشهاي فعال تدريس زمينه هاي مناسب را فراهم خواهد آورد .

 در روش پروژه فراگيران مقد مات لازم را فراهم مي آورند و براي انجام دادن پروژه برنامه ريزي مي كنند .وبراي اجراي صحيح آن به سازماندهي مي پردازندو طبق اهداف و برنامۀ زماني "موضوع  واگذار شده راشرع مي كنند و به اتمام مي رسانند.

ويژگيهاي روش پروژه

1- روش پروژه مانند واحد كار شاگردان است ولي در پروژه اول ارتباط آن با عواملي كه بايد مورد

مطالعه قرار گيرد معين مي شود .

2-مرحله به مرحله بودن كار موجب نظم كنترل مرحله اي مي شود

3- يادگيري بسيار عميق است وپيشرفت شاگردان بسيار زياد و كاملا محسوس است.

4- شاگردان اعتماد به نفس پيدا ميكنند و بين آنها و معلم رابطۀ صحيح آموزشي بر قرار مي شود

5- رفتارهاي اجتماعي مانند"همكاري" تعاون"احساس مسؤ ليت"انضباط دركارها"فعاليت "صبروتحمل عقايد مخالف در شاگردان تقويت مي شود

6- مهرتهاي تحقيق و پژوهش را مي آموزند

7-توانايي ها گوناگون در شاگردان بروز مي كند .

8- فعاليت آموزشي با ميل و رغبت انجام مي شود و تحميلي نيست.

9- بسياري از دشواري هاي تبيتي به دليل فعال بودن شاگردان در ضمن اجراي اين روش از بين مي رود

مراحل روش پروژه

 1- تعيين موضوع و هدف توسط معلم يا شاگردان-هدف بايد به صورتي انتخاب شود كه  شاگردان باميل بپزيرند وآن را با تكليف روزانه اشتباه نگيرند

2- ارائه طرح –معلم بايد فرصت لازم را در اختيار شاگردان قرار دهند تا شاگردان با ذوق خود طرح را تهيه كنند

 3- اجرا- معلم نظارت كند تا شاگران طرح را اجراء كنند و بعضي در كار خود قصور نكنند و هيچ طرحي ناتمام نماند

4- قضاوت و ارزشيابي – درپايان اجراي طرح سرگروه ها گزارش خودرا به معلم ارائه مي دهند و سايرشاگردان هم گوش مي دهند و نظريات خود را ابراز مي دارند ومعلم ارزشيابي و پيشنهاد خود را مي گويد

 در پايان  معلم با توجه به اهداف درس براي شاگردان تكليف معين مي كند

مراحل روش گردش علميانچه كه در كردش علمي به  معلمان بايدتوصيه شود:

1- تعيين موضوع و اهداف گردش علمي باطرح اين سؤال كه " چرا به گردش علمي مي رويم ؟.كه جواب اين سؤال"هدف ها و انتظارات را مشخص مي كند و مو ضوعات و مفاهيم درسي را در اولويت قرار مي دهد.

2- تعيين محل گردش علمي  " با طرح اين سؤال كه " براي دست يابي به اهداف مورد نظر بايد به كجا برويم ؟

3- تهيه امكانات "باطرح اين سؤال كه " براي رسيدن به اهداف مورد نظر "به چه وسايل و امكاناتي نياز داريم؟

4- سازماندهي" بر اساس توانايي ها "علايق "و وظايف  شاگردان "مسؤليتها تقسيم شود

5- هماهنگي با اولياء" – از اولياء مجوز كتبي دريافت گردد تا آنان در جريان اهداف محل و نحو ۀ  بازديد قرار گيرند

6- هماهنگي با آموزش و پرورش منطقه

7- تدوين برگه هاي گزارش نويسي – هدف اصلي از گردش علمي "جمع آوري اطلاعات و بررسي پديده هاي علمي است . در نتيجه" همۀ شاگردان از قبل بايد با اصول گزارش نويسي"مشاهده" اندازه گيري و روش تحقيق آشنا شوند

8-ارائه گزارش- بعد از باز گشت از گردش علمي شاگردان گزارش خود را ارائه دهند وهمۀ شاگردان "اين گزارش را ارزيابي و بررسي محتوايي كنند

تکنولوژی آموزشی و روشهای جدید تدریس

هر نظام آموزشی در صورتی در انجام رسالت خود موفق خواهد شد که دارای معلمانی برخوردار از صلاحیتهای علمی و آشنا به روشهای آموزشی و مجهز به مهارتهای آموزشی و شغلی و حرفه ای باشد.  پس بنابراین 3 بال معلم جهت پرواز موفقیت آمیز در فضای آموزش را می توان:

1- صلاحیتهای علمی مورد نظر

2- جزئیات مفید و موثر آموزشی و اطلاعات عمومی

3- تلفیق آگاهی های علمی و تجربیات علمی نام برد.  

تعریف تکنولوژی:

تکنولوژی به معنی هر گونه مهارت علمی است که در آن از نتایج دانش و یافته های علمی استفاده می شود.

تعریف تکنولوژی آموزشی:

اصول و راهبردهایی است که برای حل مسائل آموزشی درسطح کاربردی به کار می رود.

ضرورت استفاده از تکنولوژی آموزشی:

1- رفع مسائل و مشکلات نظام آموزشی

2- نقش بسیار مهم حواس پنجگانه در یادگیری

3- ویژگیهای مربوط به یاد گیری مخصوصاً در کودکان دبستانی

عوامل موثر در لزوم کاربرد تکنولوژی آموزشی:

1- هماهنگی و همکاری نظام آموزشی با پیشرفت سریع علوم و تکنولوزی

2- رفع، کاهش و پیشگیری از افزایش مسائل و مشکلات نظام آموزشی

3- مشارکت و فعالیت هر چه بیشتر حواس فراگیران در جریان آموزش به منظور تحقق یادگیری بنیادی و موثر عمیق

تکنولوژی امروز:

تکنولوژی امروز عبارت است از فرآیند پیچیده و منسجمی که شامل افراد، فرآیند ها، ایده ها، ابزار و سازمانها که برای تجزیه و تحلیل مشکلات و ایجاد، اجرا، ارزشیابی و کنترل راه حل مشکلاتی که در تمامی جنبه های یاد گیری انسان دخالت دارند، بکار می رود.

عوامل انتخاب تکنولوژی:

1- هدفهای آموزشی                                                

2- ویژگیهای دانش آموزان                                                    

3- فنون تدریس                      

4- محرکهای مورد نیاز موضوع درسی                                     

5- شرایط علمی

اهداف و فواید تکنولوژی آموزشی:

1- تکنولوژی می تواند آموزش و یادگیری را انفرادی کند.

2- راه حل لازم را برای طراحی شرایط ارائه دهدکه از همه روش ها نزدیکتر شود.

3- دسترسی به فرهنگ آموزش را به طور یکسان برای همه میسر می سازد.

4- تکنولوژی مؤثرترین وسیله برای تحقق اهداف است.

5- تکنولوژی در جستجوی حلقه های گمشده ای است تا بتواند به وسیله آن ها رشته های وسیع و گسترده ای از علوم و دانش را به هم متصل نماید.

6- وسیله ای است مطمئن برای بهره بردن و ایجاد تغییر در وضعیت موجود.  

پیشنهادات:

1- توجه مدیران به تکنولوژی آموزش مدارس به منظور ارتقاء کیفیت تدریس معلمان جهت یادگیری آسان و بهتر دانش آموزان.

2- استفاده از افراد متخصص در پست تکنولوژی یا سمعی بصری مدارس .

3- جذب معلمین با مدرک بالاتر در رشته های تخصصی و آشنایی با تکنولوژیهای موجود روز در امر تدریس.

4- ارج نهادن به معلمینی که از تکنولوژی آموزشی بهینه استفاده می نمایند.

5- اختصاص بودجه های خاص در وزارتخانه به امر تکنولوژی مدارس و مراکز تربیت معلم.

6- تشکیل کنفرانسها و میزگردها برگزاری کلاسهای ضمن خدمت کوتاه مدت برای اساتید و معلمان با موضوعات تکنولوژی آموزشی.

7- اطلاع رسانی به معلمان و اساتید در رابطه با آخرین یافته های مربوط به تکنولوژی و روشهای جدید تدریس.

8- جهت استفاده ی مطلوب از کلاسها و بالا بردن کیفیت آموزش در سطوح مختلف با به کار گیری تکنولوژی آموزشی در امر تدریس بهتر است سقف دانش آموزان کلاسها بیش از 20 نفر نباشد.

تکنولوژی آموزشی در منظر بزرگان علم

1- تکنولوژی آموزشی ، طراحی، اجرا و ارزیابی نظام یافته تمام فرایند یادگیری و آموزش همراه با تعیین هدفهای مشخص تر و نیز استفاده از تجربه تحقیقات در زمینه های یادگیری، ارتباط جمعی و به کار گرفتن مجموعه ای از منابع انسانی و غیرانسانی جهت فراهم آوردن شرایط آموزش موثر.(الن ویلیام)

2-  تکنولوژی آموزشی در مفهوم ساده و مقدماتی به سخت افزارهایی مانند کامپیوتر، پروژکتور، اورهد و سایر وسایل سمعی و بصری اطلاق می شود که معلمان در امر آموزش از آنها آستفاده می کنند. (اصطلاحات آموزش علوم و تکنولوژی- انتشارات یونسکو)

3- تکنولوژی آموزشی  کاربرد نظری و علمی تکنولوژی در نظام آموزشی.)ویژه نامه تکنولوژی آموزشی مجله دانشمند)

4- تکنولوژی آموزشی عبارت است ازکاربرد یافته های علمی درباره یادگیری و شرایط یادگیری. )مرکز عالی برنامه ای بریتانیا(

  استفاده از ابزار و تكنولوژی جدید در امر آموزش و پرورش

                برای اولین بار درسال1900آموزش وپرورش آمریكا اصطلاحاتی مثل «كمك دیداری» و«وسایل كمك تدریس» را وارد جریان  آموزش  و  پرورش  نمود  و  همچنین  در  دانشگاه ها  و  دوره های تربیت معلم آمریكا اولین بار درس وسایل دیداری ـ شنیداری و تكنولوژی سمعی وبصری متداول شد.

عكس العمل روانشناسان درمقابل این پدیده نوین این بود كه:آن را با رویكرد فناورانه نپذیرفتند بلكه بیشتر به رویكرد فردگرایانه آموزش و رغبت و توانایی یادگیری فراگیران توجه نمودند .                

بنیاد فورد درسال 1954تلویزیون آموزشی را راه اندازی و وارد مدارس كرد و سنای آمریكا طرح دفاع ملی تعلیم و تربیت را از تصویب گذراند و مدارس بلافاصله شروع به خرید ابزارآموزشی نمودند.

ازآن تاریخ تا امروز ابزار تكنولوژی آموزشی توسط مدارس خریداری می شود وپس از گذشت سال ها هنوز شاهد خرید بی رویه این ابزاربرای مدارس ودرپی آن پرشدن جیب سهامداران شركت های ابزارساز هستیم با كمال تأسف با اینكه بعضی از مدارس ما از ابزارتكنولوژی آموزشی غنی هستند ولی درآزمایشگاه های این مدارس كمتر كسی از معلمان ودانش آموزان فناورشده است واین یعنی شكست ومهمترین دلایل این شكست را « عدم توجه مسئولین به مفهوم واقعی تكنولوژی آموزشی بیان  كرده اند» . هدف تكنولوژی آموزشی ترویج تلویزیون ،رادیو ، ماشین آلات آموزشی ، كامپیوتر ودستگاه های الكترونیكی نیست ولی به معنای نفی آنها هم نیست .

تكنولوژی آموزشی عبارت است از روش سیستما تیك ، طراحی ، اجرا وارزیابی كلی فرآیند یاددهی – یادگیری كه درآن هدف ها معین باشد واز یافته های روانشناسان وعلوم ارتباطات استفاده گردد تاآموزش مؤثرتر وپایدارتر ارایه گردد. طبق این تعریف تكنولوژی آموزشی نرم افزاری است كه ابزار رابه خدمت می گیرد، هرچه زمان به پیش می رود ابزار مدرنتری پدید می آید اگر دیروز باتایپ سربی كتاب های درسی دراختیار فراگیران قرارگرفته می شد امروز كتاب الكترونیكی با قابلیت تغییر فونت های مختلف دراختیار آنان قرار می گیرد.

اگر ابزار وتجهیزات كلاس درس دیروز ( متأسفانه درایران امروز ) میز وتخته ای سیاه رنگ یا سبزرنگ و چند قطعه گچ بود امروز برنامه های رایانه ای یا طرح درس رایانه ای  می تواند با هدایت و نظارت معلمان ، امر آموزش وپرورش را تسهیل ببخشد .

ابزارهای تكنولوژی درطول تاریخ همواره برای آموزش وتسهیل بخشیدن به فرایندیاددهی – یادگیری مفید وكار آمد بوده اند نكته مهم نوع نگاه مدیران ومسئولان به طرز استفاده ازاین ابزارها است امروز در دوره عمومی( ابتدایی و راهنمایی) با توجه به رویكرد تولید كتاب های درسی، طبیعت به عنوان كارگاه واقعی دانش آموزان معرفی شده است و علی رغم این نگرش بعضی  از  مدیران  تلاش  می كنند  كه  دانش آموزان را در اتاقك های شیشه ای به نام آزمایشگاه گرفتار نمایند با این باور كه دانش آموزان را تكنولوژیست كنند حال آنكه با وضعیتی كه آزمایشگاه ها ی كنونی مدارس دارند دانش آموزان می توانند  تنها به شناخت بعضی از ابزار شیشه ای آزمایشگاه ها برسند وعملاً‌ به هیچ فناوری خاصی دست پیدا نكنند .

آن چه مهم است این است كه معلمان درطبیعت یا كارگاه یا آزمایشگاه یا حتی كلاس درس بتوانند دانش آموزان را در دنیای ذهن خود با محیط زندگی درگیر كنند وزمینه رابرای  تولید فكر آنان ایجاد نمایند .

از این منظر :

- اگر دبیرادبیات بتواند دانش آموزان خود را جوری پرورش دهدكه خوب مطالعه كنند و قصه بنویسند و شعر بسرایند فن آوری آموزشی به كاربسته است.

- اگر دبیر علوم كاری كند كه دانش آموزان او خود دست به‌آزمایش بزنند تكنولوژی آموزشی به كارگرفته است.

 - اگر دبیر علوم اجتماعی كاری كند تا دانش آموزان در انتخابات شورای دانش آموزی به رأی اكثریت احترام كنند و مشاركت فعال داشته باشند فناوری آموزشی به كار بسته است .

با این تعریف تكنولوژی آموزشی تجهیزات آموزشی نیست اگر چه تجهیزات وابزار می تواند درخدمت تكنولوژی آموزشی قرارگیرد تكنولوژی آموزشی به تعبیری فن به كارگیری ابزاربرای تسهیل فرآیند یاددهی ـ یادگیری می باشد .

سخن این جا است كه امروز روش تدریس خطابه ای و سخنرانی روشی بسیار كهنه است اگرچه هنوز به عنوان یكی از روش های آموزشی در ـ بعضی مواقع خیلی هم سودمند ـ  به كارگرفته می شود اما روحیه ی نسل حاضر و حضور رقابتی دیگر رسانه ها در مقابل صدا و لحن معلم ایجاب  می كند كه مسئولین ابزار تكنولوژی را به استخدام معلمان درآورند و در این میانه معلم را تنها نگذارند.

اگر تجهیزات لازم و متناسب تئوری های تغییر فراهم نگردد ممكن است همه این تلاشها بی نتیجه بماند وقتی ما برای معلمان سمینار وكارگاه برگزار می كنیم و از روش های فعال تدریس سخن می گوییم از طرفی نُرم فراگیران هركلاس50 تا60 نفر می باشد و وجود میز و نیمكت های خلاقیت كش فرصت حضور چهره به چهره ی دانش آموزان را از دست داده است و در كلاس های غیر استاندارد و كوچك بدون نوركافی تدریس صورت می گیرد ، یعنی  پنبه كردن آن چه ریسه شده است .

وقتی كه در مراكز تربیت معلم اساتید ضمن خدمت كه دوره های روش تدریس فعال را تدریس می كنند ، خود بدون استفاده از كمترین ابزار تكنولوژی آموزشی هنوز از روش سخنرانی استفاده می كنند چگونه باید انتظار داشت دانشجویان در آینده معلمان مجری روش های تدریس مشاركت جویانه باشند .

آموزش و پرورش ناگزیر است كه برای هماهنگی با تئوری تغییر نگرش و روش نسبت به بكارگیری تجهیزات مناسب و ابزار مدرن تكنولوژی آموزشی اقدام نماید و همچنین نسبت به تهیه مهمترین وسیله و ابزار دنیای فرا صنعتی از تاریخ یعنی رایانه همت بگمارد و تلاش كندكه تكنولوژی و استفاده از آن را نیز به فراگیران بیاموزاند، چرا كه اگر دیرتر اقدام نماید دیری نمی پاید كه استفاده از رایانه به عنوان یك وسیله سرگرمی در باور فراگیران نهادینه شود مطمئن باشید كه اگر رایانه نتواند در خدمت فرآیند یاددهی ـ یادگیری درآید به طوری كه معلمان و فراگیران به وسیله آن به اطلاعات جدیدی برسند و خود نیز اطلاعات جدید تری تولید نمایند بی شك یك ابزار افیونی برای نیروی انسانی درآموزش و پرورش  محسوب خواهد شد . 

ظرفیت آموزش وپرورش در قالب مدرسه یا دانشگاه مجازی ظرفیتی نیست كه به سادگی بتوان از كنارآن گذشت توجه به مدرسه مجازی و راه اندازی آن درایران با توجه به بحث آموزش از راه دور و بچه های لازم التعلیم قطعاً  موجب صرفه جوئی اعتبارات كلانی خواهد شد.

از این مبحث كه بگذریم بحث آموزش و پرورش مادام العمرLifelonglearning  و استفاده از مهارت های زندگی در طول تدریس و تحصیل های نیمه وقت همه و همه دست به دست هم می دهند تا هرروز مدرسه مجازی معنای كاربردی تری درزندگی بشر فردا پیدا كند.

                امروز آمارهای فراگیران مدارس مجازی در ایران تا مرز دومیلیون نفرتخمین زده شده است( گزارش كار شناسان وزارت آموزش و پرورش سال1382 ) و اگر توجه به مدارس مجازی با این سرعت به پیش برود طولی نمی كشد كه در شهرهای صنعتی و كلان كشور بازار مدارس رسمی ایران هم كساد شود و دانش آموزان فقط برای كسب مدرك در مدارس ایران ثبت نام نمایند هر چند بسیاری از روشنفكران و صاحب نظران اعتقاد دارند كه فراگیران بعضی از مهارت ها را باید در مدارس و در اجتماع دانش آموزان بیاموزند اما بعضی دیگر اعتقاد دارند كه دوره ابتدایی به تنهایی می تواند برای كسب این مهارت ها كفایت كند . به هرحال پدیده مدرسه مجازی یك پدیده ای جدی و باور شدنی است و نظام آموزش و پرورش ایران برای رضایت مشتریان خود و از دست ندادن آن ها مجبور به پذیره از این مبحث جدید است .

 

گرد آوری وتنظیم : علی رستمی  (کارشناس آموزش راهنمایی )



تاريخ : دوشنبه دهم بهمن 1390 | 11:28 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان

یادگیری چگونه رخ می دهد؟

       معلم باید همواره جوی حمایتی و تشویق کننده ایجاد کند تا دانش آموزان فعالانه درفرآیند یاددهی- یادگیری شرکت کنند. علاوه بر این معلم باید انتظارات خود را از دانش آموز به روشنی به وی منتقل کند. در چندین تحقیق مشخص شده است که انتظارات معلم و توانایی انتقال مؤثر این انتظارات به دانش آموزان با پیشرفت تحصیلی آنان ارتباط دارد، معلمان مسئولیت پذیر پاسخ گویی شخص دانش آموزان را برای تلاش در نایل شدن به آن انتظارات، مورد تأکید قرار می دهند.

     درعصر ارتباطات، دانش با سرعت بیشتری به دست انسان می رسد، اما فرصت به کار گیری، طبقه بندی و انتظام بخشیدن به آن امر مهمی است که از درون تعلیم و تربیت و با تمرین کردن و به آزمایش گذاشتن به دست می آید. این که نیازمند چه نوع دانشی هستیم؟ آن را به چه منظور و هدفی می خواهیم و چگونه باید آن را بکار ببریم؟ از پرسش های اساسی است که پاسخ به آن از اهداف اصلی آموزش و پرورش می باشد. به همین دلیل جا دارد که روش های آموزش و یادگیری و درونی کردن دانش های آموخته شده به شکل یک مهارت و عادت رفتاری مورد بررسی آموزگاران و مدیران و برنامه ریزان قرار گیرد.
یکی از روان شناسان تربیتی می گوید: «تدریس سودبخش و مؤثر به شناخت معلم درباره نکات زیر ارتباط دارد:
۱) مردم چه چیز را دوست می دارند و به آموختن چه مطالبی نیازمندند؟
۲) هدف های آموزش و پرورش در محیطی که معلم در آن قرار گرفته است چیستند که وی باید برای رسیدن به آنها دخالت کند؟
۳) روش های مؤثر برای برانگیختن یادگیری دانش آموزان چیست؟
۴) شایستگی و کفایت شخصیت معلم.
      هدایت دانش آموزان به سوی یادگیری امری است قانونمند که خارج از چارچوب قوانین یادگیری روان شناسی فرد هرگز اتفاق نخواهد افتاد، بنابراین اگر بخواهیم یادگیری در دانش آموزان اتفاق بیفتد باید خود را به اصول آن مجهز نمائیم. مطالعات و مشاهدات نشان داده است که استفاده از سلیقه ها و تجربیات فردی بدون شناخت اصول یادگیری نه تنها در عمل موفق نبوده اند، بلکه در بسیاری از مواقع تحت عنوان روش های سنتی موجب بی رغبتی، ترس و فرار دانش آموزان از محیط آموزشی کلاس و مدرسه شده است که مسئولیت این نوع اتفاق ها مستقیماً به عهده معلمی است که در راستای ماهیت پویایی تعلیم و تربیت حاضرنیست به مهارت ها و دانش خود در زمینه تدریس آموزش و یادگیری بیفزاید. «روشهای سنتی تدریس و آموزش اساساً تدریس را عمل «بیان» و عرضه واقعیت ها و اطلاعات به دانش آموزان قلمداد می کنند. درست مثل پرکردن یک لیوان خالی. این روش ها در ایجاد مهارت های سطح پایین موفق بوده اند، اما عموماً در پرورش دانش و توانایی هایی که دانش آموزان برای زندگی روزانه خود نیاز دارند، ناموفق بوده است.
معلم باید همواره جوی حمایتی و تشویق کننده ایجاد کند تا دانش آموزان فعالانه درفرآیند یاددهی- یادگیری شرکت کنند. علاوه بر این معلم باید انتظارات خود را از دانش آموز به روشنی به وی منتقل کند. در چندین تحقیق مشخص شده است که انتظارات معلم و توانایی انتقال مؤثر این انتظارات به دانش آموزان با پیشرفت تحصیلی آنان ارتباط دارد، معلمان مسئولیت پذیر پاسخ گویی شخص دانش آموزان را برای تلاش در نایل شدن به آن انتظارات، مورد تأکید قرار می دهند. بهترین روش برای فعال کردن دانش آموزان این است که در اجرای فعالیت ها برای آنان حق انتخاب و ابراز عقیده قایل شویم. به آنها فرصت دهیم تا ایده های خود را بیان کنند و درباره فعالیت هایی که می خواهیم انجام دهیم جویای نظرشان شویم.
     با توجه به اهمیت قانونمندی یادگیری و ارتباط آن با نیازهای انسانی در زندگی اجتماعی لازم است نگاهی هر چند اجمالی به نظریات یادگیری در علم روان شناسی بیاندازیم. روان شناسان دریافته اند که: تفاوت رفتارها یا فعالیتهای مردم را می توان در اختلاف دو عامل زیر دانست:
۱) توانایی ability
۲) انگیزش movtivation
    در بحث از یادگیری نیز که از رفتارهای اساسی انسان می باشد، همواره سه اصل وجود دارد:
۱) اصل انگیزش یا برانگیختگی
۲) اصل فعالیت
۳) اصل پاسخ
اصل انگیزش یعنی وقتی که موجود زنده می خواهد به هدف خاصی برسد، زمانی است که برانگیخته می شود. اصل فعالیت، یعنی هدف، موجود زنده را برمی انگیزد و برانگیختگی موجب فعالیت در موجود زنده می شود. اصل پاسخ، یعنی وقتی موجود زنده فعالیت می کند به هدف یا پاسخ اصلی فعالیت خود می رسد که نوعی پاداش یا تقویت برایش محسوب می شود و مجددا میل به فعالیت پیدا می کند.
     موفقیت هر معلم به میزان شناخت و رعایت این اصول بستگی دارد، زیرا همه هنر و مهارت یک معلم در این است که چگونه دانش آموز را برانگیزد که میل به یادگیری پیدا کند و بتواند در زندگی فردی و اجتماعی خود هدف گذاری کند و برای رسیدن به هدف از همه ابزارهای پیرامون خود از جمله کتاب، مدرسه و معلم استفاده نماید و به واسطه فعالیت هدف دار هر دوره از آموزش و تحصیلات خود بتواند به پاسخ اصلی که رسیدن به هدف است دست بیابد و بدین واسطه شوق زندگی کردن و موثر بودن و همکاری اجتماعی در خود را بالا ببرد.
    شکل گیری روحیه همکاری اساسی ترین بخش یادگیری در محیط مدرسه است. تحقیقات نشان داده است همکاری سبب رشد پیشرفت تحصیلی دانش آموزان و ارتقاء سطح یادگیری از طریق تعامل می گردد. بنابراین فعالیت های اجتماعی واجد اهمیت اند و سبب توجه بیشتر دانش آموزان به تکالیفشان می گردد. وقتی دانش آموزان بدانند در کنار سایر دانش آموزان به فعالیت می پردازند، جدی تر کار می کنند تا کیفیت کارشان (مقاله، پروژه، اثر هنری) را بهبود بخشند. برای تحقق این هدف معلم می تواند دانش آموزان را به فعالیت های گروهی وادار نماید و امکانات لازم را برای آنها فراهم کند. و از طریق الگوسازی شیوه همکاری با یکدیگر را به آنها آموزش دهد و به امر گفت وگو و تبادل نظر در کلاس اهمیت بدهد. پیوند مدرسه و اجتماع را تقویت نماید که مهمترین جنبه یادگیری اجتماعی است و فرصت هایی برای مشارکت اجتماعی را برای دانش آموزان فراهم نماید.
    محققان با تحقیق درباره تدریس موثر و پیچیدگی شناختی فعالیت های کلاس به نتایج زیر دست یافته اند:
۱) برای معلمان موثر مهم است که دانش آموزان یاد بگیرند و به جای این که فقط وقایع یا رویدادها را حفظ کنند، فهم خود از معانی را نشان دهند.
۲) برای مدارس و معلمان موثر آموزش خواندن در اولویت قرار دارد، چون به طور کلی تسلط در خواندن برای موفقیت در دیگر حوزه های درس و پیشرفت تحصیلی بسیار ضروری است.
۳) هنگامی که تمرکز آموزش بر مفهوم سازی براساس درک کلی دانش آموزان است، میزان پیشرفت تحصیلی آن ها بیشتر می شود.
     وظیفه عمده معلم است که فایده عملی آن چه را که می خواهد دانش آموزانش یاد بگیرند، برایشان معلوم و روشن کند و یادگیری زمانی سودمند خواهد بود که با کوشش مداوم برای رسیدن به یک هدف معین و روشن همراه باشد. موضوع های یادگیری باید به احتیاجات زندگی و رغبت های یادگیرنده مربوط باشند و نه تنها هدف های فعلی و آنی را تحقق ببخشند، بلکه باید کمک کنند تا دانش آموز یادگیرنده مربوط باشند و نه تنها هدف های فعلی و آنی را تحقق ببخشند، بلکه باید کمک کنند تا دانش آموزان سازگاری های گوناگون در آینده را بیاموزد. آموزش و تدریس باید با استفاده از انگیزه های موجود دانش آموزان انجام گیرد، یعنی به سن و جنس و محیط آنها بستگی دارد که معلم با یک شناخت نسبی از وضعیت دانش آموز به دست می آورد.
     اگر بخواهیم زمینه مناسب برای یادگیری را با ایجاد انگیزه در دانش آموزان به وجود آوریم لازم است به تفاوت های فردی دانش آموزان توجه شود. تفاوت در هدف های آنها، توانمندی ها و روش هایی که برای یاد گرفتن به کار می برند و هرگز نمی توان یک انگیزه، روش و هدف را برای همه دانش آموزان به طور یکسان اجرا کرد. هر دانش آموز به شیوه خاصی برانگیخته می شود و هدف خاصی برایش جالب و قابل دست یافتن می باشد. پی بردن به تفاوت ها از دقت و ظرافت هایی است که معلم باید در رابطه با شناخت دانش آموزانش به کار گیرد. زمانی که تعداد دانش آموزان کم و ساعت های ملاقات معلم و شاگرد زیاد باشد، امکان تحقق هدف مذکور بیشتر خواهد بود که در مدارس غیرانتفاعی کنونی قابلیت اجرای بیشتری دارد.
    اگر معلم بتواند برنامه درسی خود را براساس احتیاجات فردی و اجتماعی دانش آموزانش تهیه و تنظیم کند در ایجاد رغبت و انگیزه در دانش آموزان موفق تر خواهد بود. چنان چه برای اطمینان در تعیین رضایت خاطر و خشنودی دانش آموزان در یادگیری وجود شرایط زیر را ضروری دانسته اند:
۱) معلم از کار خود لذت ببرد و دانش آموزان در کلاس و در کنار معلم خویش از بهداشت و سلامت روان و احساس امنیت و آرامش برخوردار باشند. به عبارت دیگر هیچ نوع ترس و نگرانی از رفتار و قضاوت و ارزشیابی معلم به دانش آموز منتقل نگردد.
۲) فعالیت های کلاس و مدرسه برحسب زندگی شخصی فرد فرد دانش آموزان دارای معنا و مفهوم باشد، زیرا انسان از فعالیت هایی که نفهمیده انجام دهد، احساس لذت نمی کند.
۳) فعالیت های کلاس و مدرسه با سطح استعداد و توانایی دانش آموزان سازگار باشند تا ایشان در آنها احساس موفقیت کنند. موفقیت در حل مشکل یا مسئله احتمال تکرار فعالیت و تلاش برای حل مسئله های بعدی را افزایش می دهد.
    بنابراین طرح مسئله هایی که ناتوانایی های دانش آموز را افزایش می دهد، موجب احساس درماندگی در او می شود که این وضعیت نه تنها نشان دهنده تبحر و تسلط معلم بر درس خود نیست، بلکه نشان دهنده نیاز معلم به زورآزمایی در مقابل دانش آموز است که از روش های سنتی آموزشی است که هدف آن به دام انداختن دانش آموز می باشد. در صورتی که در ابتدای بحث با استفاده از منابع و تحقیقات مختلف دانستیم که هدف تعلیم و تربیت، قوانین یادگیری و تلاش معلم بر این است که دانش آموز شکوفا شود که بتواند راه های حل مشکلات زندگی خود و جامعه اش را بیابد. چنان چه کرانباخ نیز گفته است: «شخص تربیت یافته کسی نیست که فقط می داند، بلکه کسی است که از دانش خود نیروی عمل کردن کسب کند.»



تاريخ : چهارشنبه پنجم بهمن 1390 | 9:11 | نویسنده : گروه آموزشی زبان انگلیسی فلاورجان

Easy is to get a place is someone's address book. Difficult is to get a place in someone's heart.

Easy is to judge the mistakes of others . Difficult is to recognize our own mistakes .

Easy is to talk without thinking.  Difficult is to refrain the tongue .

Easy is to hurt someone who loves us. Difficult is to heal, the wound...

Easy is to forgive others . Difficult is to ask for forgiveness .

Easy is to set rules. Difficult is to follow them .

Easy is to dream every night. Difficult is to light for a dream .

Easy is to show victory . Difficult is to assume defeat with, dignity .

Easy is to stumble with a stone. Difficult is to get up.

Easy is to enjoy life every day. Difficult to give its real value.


I am thankful for the alarm that goes off in the early morning house,
because it means that I am alive


I am thankful for being sick once in a while,
because it reminds me that I am healthy most of the time



I am thankful for the husband who snores all night,
because that means he is healthy and alive at home asleep with me


I am thankful for my teenage daughter who is complaining about doing dishes,
because that means she is at home not on the street


I am thankful for the taxes that I pay, because it means that I am employed


I am thankful for the clothes that a fit a little too snag,
because it means I have enough to eat


I am thankful for weariness and aching muscles at the end of the day,
because it means I have been capable of working hard


I am thankful for a floor that needs mopping and windows that need cleaning,
because it means I have a home


I am thankful for the parking spot I find at the far end of the parking lot,
because it means I am capable of walking
and that I have been blessed with transportation



I am thankful for the noise I have to bear from neighbors,
because it means that I can hear


I am thankful for the pile of laundry and ironing,
because it means I have clothes to wear

I am thankful for the becoming broke on shopping for new year,
because it means I have beloved ones to buy gifts for them



Thanks God... Thanks God... Thanks God

 

[ Sun 22 Jan 2012 ] [ 10:21 AM ] [


  • دانلود فیلم